Ogólnie o wystawie, co i jak.

Wystawę stałą „Dzieje Górnictwa Rud Żelaza”, zrealizowano w podziemnych korytarzach wydrążonych w latach 1974–1976 pomiędzy Pawilonami Wystawienniczymi Muzeum Częstochowskiego w Parku im. Stanisława Staszica. Stanowi ona w całości model najbardziej charakterystycznych dla kopalnictwa rud żelaza wyrobisk podziemnych w skali naturalnej.

            15 maja 2008 roku odbyło się jej uroczyste otwarcie. Wystawa powstała na bazie scenariusza mgr inż. Tadeusza Lostera – kierownika Działu Historii Górnictwa i Techniki Górniczej w Muzeum Górnictwa Węglowego w Zabrzu. Całość jest efektem współpracy Muzeum Częstochowskiego z członkami Koła Seniorów Stowarzyszenia Inżynierów i Techników Górnictwa w Częstochowie oraz Naczelną Organizacją Techniczną w Częstochowie. Aranżację plastyczną ekspozycji wykonała Bożena Mazur z Muzeum Górnictwa Węglowego w Zabrzu przy współpracy z pracownikami Działu Edukacji i Wystaw Muzeum Częstochowskiego. Eksponaty do wystawy pochodzą z kopalń rud żelaza regionu częstochowskiego, m.in. „Rudniki”, „Wręczyca”, „Sabinów”, „Grodzisko”, „Dźbów”, „Barbara”, a największa ich ilość pochodzi z Kopalni „Szczekaczka” w Brzezinach. Ideą ponownego otwarcia Muzeum Górnictwa Rud Żelaza była chęć ocalenia wielowiekowej tradycji górnictwa rudnego charakterystycznego dla regionu częstochowskiego.

            Muzeum Górnictwa Rud Żelaza w Częstochowie jest jedyną tego rodzaju placówką w kraju, która pokazuje dzieje i rozwój górnictwa rudnego w Polsce. Na wystawie przedstawiono wyrobiska chodnikowe w obudowie drewnianej i stalowej, komorę pomp oraz fragment „ściany” eksploatacyjnej z obudową i wyposażeniem w maszyny i urządzenia. W chodnikach i komorach ustawiono oryginalne maszyny i środki transportu. W sali ekspozycyjnej podzielonej na wyodrębnione stanowiska pokazano pełny zestaw narzędzi i maszyn służących w przeszłości w pracy górników. Zgromadzono m.in. liczne rodzaje obudów wyrobisk kopalnianych, lamp górniczych oraz minerałów. Przedstawiono również historyczne narzędzia i metody wydobywania rudy żelaza.

            Wystawa cieszy się dużym zainteresowaniem nie tylko częstochowian, ale także odwiedzających miasto pielgrzymów i turystów.

Ekspozycja dostała pozytywne recenzje w prasie, o czym świadczą takie artykuły, jak m.in.: Odżywają tradycje regionu, red. Wojciech Mścichowski, „Niedziela częstochowska” z 01.06.2008 r.; Muzeum Górnictwa już czynne. Zobacz kopalnię, red. Adam Świerczyński, „Życie Częstochowskie” z 16–18.05.2008 r.; Otwarto kopalnię. Jedyną w Polsce kopalnię rud żelaza można od wczoraj zwiedzać w... Częstochowie pod samą Jasną Górą, red. Tadeusz Piersiak, „Gazeta Wyborcza, Częstochowa”z 16.05.2008 r.

Konsultacje merytoryczne Dział Historii Muzeum Częstochowskiego przeprowadzał z członkami Koła Seniorów Stowarzyszenia Inżynierów i Techników Górnictwa w Częstochowie oraz Naczelną Organizacją Techniczną w Częstochowie.

Wykonanie scenariusza Muzeum Częstochowskie zleciło mgr inż. Tadeuszowi Losterowi kierownikowi Działu Historii Górnictwa i Techniki Górniczej w Muzeum Górnictwa Węglowego w Zabrzu.

            Nowa stała wystawa Muzeum Górnictwa Rud Żelaza prezentowana w wyremontowanym obiekcie, została zmodyfikowana oraz uzupełniona o nową aranżację plastyczną. Jest reliktem dawnej kultury górniczej, przez wieki związanej z regionem częstochowskim. Dzięki wystawie przetrwa pamięć o  tradycjach historycznych regionu, a zwiedzający przez kolejne dziesięciolecia będą mieli kontakt z cennym dziedzictwem kulturowym.

            Muzeum jest unikalnym obiektem, stanowiącym bardzo ważny punkt na mapie atrakcji turystycznych naszego kraju. Wystawa przybliża tradycje górnicze leżące u podstaw rozwoju gospodarczego Częstochowy i regionu. Częstochowa, znajdująca się pośrodku rudonośnego pasma zalegającego od Zawiercia po Wieluń, od XIV wieku odgrywała rolę centralnego ośrodka przemysłu górniczego i hutniczego. Staraliśmy się stworzyć ekspozycję, która zaciekawi tak starszych odbiorców, jak i młodzież – bowiem nieocenione są jej walory edukacyjne i bezpośredni kontakt z zabytkiem. Osoby zainteresowane tematyką z zakresu historii górnictwa mogą poszerzyć wiedzę dzięki pomocy przewodnika multimedialnego oraz filmu pod tytułem „Z dziejów górnictwa rud żelaza”. Film, zrealizowany w końcowym etapie funkcjonowania ostatnich kopalń rud żelaza,  prezentowany jest w sali ekspozycyjnej Muzeum.